88 กลุ่มดาวที่รับรองโดยสหพันธ์ดาราศาสตร์สากล ตอนที่ 1

นอกเหนือจากดวงดาวที่เป็นดาวในระบบสุริยะและดาวจักรราศีที่อยู่ในสุริยะวิถีแล้ว ท้องฟ้าอันกว้างใหญ่หาที่สุดไม่ได้เหนือหัวเรานี้ ยังมีดวงดาวอีกตั้งมากมายประดับพราวพร่างไปหมด เป็นทั้งดาวที่สถิตอยู่กับที่และโคจรตามวิถี ความสวยงามของมันเป็นที่มาให้คนเราได้สนใจศึกษาเรื่องดาราศาสตร์มาช้านาน และนํามาใช้ประโยชน์ในการเรียนรู้ฤดูกาล เป็นประโยชน์ในการเดินทางมาตั้งแต่สมัยโบราณแล้ว การศึกษาดาราศาสตร์ในยุคเริ่มนี้เองที่บรรพบุรุษปู่ย่าตายายคิดเครื่องช่วยจํา ผูกโยงจุดตําแหน่งดาวเข้ากับจินตนาการความเชื่อของตนตามแต่ใครจะเห็นอย่างไร 

ตั้งแต่อดีตมาถึงปัจจุบัน ฟากฟ้าของโลกเรามีกลุ่มดาวประดับอยู่ถึง 88 กลุ่ม (รับรองโดยสหพันธ์ดาราศาสตร์สากล (The International Astronomical Union: AU) เนื่องจากระบบดาวที่รู้จักกันดีมีสองระบบ ของเดิมเรียกกันว่า ระบบดาวของทอเลมี (Ptolemy) มี 48 กลุ่ม ส่วนของใหม่ที่ยอมรับกันโดยสถาบันนี้ในปัจจุบันมี 88 กลุ่ม) แถมแต่ละกลุ่มยังมีเขตแดนที่ชัดเจนอีกด้วย กลุ่มดาวทั้ง 88 กลุ่มมีชื่อเรียกดังต่อไปนี้

1. กลุ่มดาวอันโดรเมดา (Andromeda)

กลุ่มดาวอันโดรเมดา (Andromeda)

กลุ่มดาวอันโดรเมดา เป็นกลุ่มดาวทางท้องฟ้าด้านเหนือใกล้กลุ่มดาวม้าบิน เมื่อลองลากเส้นเชื่อมระหว่างดาวแล้วจะเห็นคล้ายรูปตัวเอใหญ่แต่ผอมยาวดูคล้ายรูปผู้หญิง แขนข้างหนึ่งดูยาวกว่าแขนอีกข้างราวกับภาพจินตนาการว่าเป็นหญิงสาวถูกล่ามโซ่

2. กลุ่มดาวเครื่องสูบลม (Antlia)

กลุ่มดาวเครื่องสูบลม (Antlia)

กลุ่มดาวเครื่องสูบลม เป็นกลุ่มดาวใหม่เพิ่งรู้จักกันในศตวรรษที่ 18 โดยตั้งชื่อกลุ่มดาวเพื่อเป็นเกียรติแก่ โรเบิร์ต บอยล์ ผู้คิดค้นเครื่องสูบลม กลุ่มดาวนี้ล้อมรอบด้วยกลุ่มดาวงูไฮดรา กลุ่มดาวเข็มทิศ กลุ่มดาวใบเรือ และกลุ่มดาวเซนทอรัส (กลุ่มดาวคนครึ่งม้า)

3. กลุ่มดาวนกการเวก (Apus)

กลุ่มดาวนกการเวก (Apus)

กลุ่มดาวนกการเวก เป็นกลุ่มดาวจางๆทางซีกฟ้าใต้ ไม่พบหลักฐานว่าเก่าแก่ถึงยุคกรีกโบราณ แต่นักเดินเรือก่อนหน้านั้นอาจรู้จักกลุ่มดาวนี้แล้ว

4. กลุ่มดาวคนแบกหม้อน้ำ หรือกลุ่มดาวราศีกุมภ์ (Aquarius)

กลุ่มดาวคนแบกหม้อน้ำ หรือกลุ่มดาวราศีกุมภ์ (Aquarius)

กลุ่มดาวคนแบกหม้อน้ำ (กลุ่มดาวราศีกุมภ์) เป็นกลุ่มดาวจักรราศีในแนวเส้นโคจรของดวงอาทิตย์อยู่ในบริเวณที่เรียกกันว่าทะเลท้องฟ้า ดาวที่อยู่ในกลุ่มนี้จึงมีชื่อเกี่ยวข้องกับน้ำ เช่น กลุ่มดาวซีตัส กลุ่มดาวปลา กลุ่มดาวแม่น้ำ เป็นต้น

5. กลุ่มดาวนกอินทรี (Aquila)

กลุ่มดาวนกอินทรี (Aquila)

กลุ่มดาวนกอินทรี เป็นกลุ่มดาวรุ่นแรกในจํานวนกลุ่มดาว 48 กลุ่มของทอเลมี อยู่บนเส้นศูนย์สูตรฟ้า ดาวที่สว่างที่สุดในกลุ่มดาวนี้คือดาวตานกอินทรี  (Altair)

6. กลุ่มดาวแท่นบูชา (Ara)

 กลุ่มดาวแท่นบูชา (Ara)

กลุ่มดาวแท่นบูชา เป็นกลุ่มดาวจางๆทางซีกฟ้าใต้ อยู่ระหว่างกลุ่มดาวเซนทอรัส คนครึ่งม้า และกลุ่มดาวสุนัขป่า ชื่อเดิมของกลุ่มดาวนี้คือ Ara Centaur หมายถึงแท่นบูชาเซนทอร์

7. กลุ่มดาวแกะ หรือกลุ่มดาวราศีเมษ (Aries)

กลุ่มดาวแกะ หรือกลุ่มดาวราศีเมษ (Aries)

กลุ่มดาวแกะ (กลุ่มดาวราศีเมษ) เป็นกลุ่มดาวหนึ่งในจักรราศี อยู่ระหว่างกลุ่มดาวปลาทางด้านทิศตะวันตกกับกลุ่มดาววัวทางด้านทิศตะวันออก

8. กลุ่มดาวสารถี (Auriga)

กลุ่มดาวสารถี (Auriga)

กลุ่มดาวสารถี กลุ่มดาวนี้อยู่ทางซีกฟ้าเหนือที่มีทางช้างเผือกพาดผ่าน ดาวฤกษ์ที่สว่างที่สุด คือ ดาวคาเพลลาส่วนเอปไซลอนชีตาและอีตาซึ่งเป็นสารถี เรียกรวมว่า Haedi-ลูกแพะ เนื่องจากมีตํานานเกี่ยวกับแพะอมัลเชีย มีดาวที่ใช้ร่วมกับกลุ่มดาววัว 1 ดวง คือเอลแน็ท

9. กลุ่มดาวคนเลี้ยงสัตว์ (Bootes)

กลุ่มดาวคนเลี้ยงสัตว์ (Bootes)

กลุ่มดาวคนเลี้ยงสัตว์ เป็นกลุ่มดาวรุ่นแรกในจํานวนกลุ่มดาว 48 กลุ่มของทอเลมี เมื่อลองลากเส้นเชื่อมระหว่างดาวแล้ว จะเห็นราวกับคนหันไปมองยังกลุ่มดาวหมีใหญ่และกลุ่มดาวหมีเล็ก จึงตั้งชื่อให้เชื่อมโยงกัน

10. กลุ่มดาวสิ่ว (Caelum)

กลุ่มดาวสิ่ว (Caelum)

กลุ่มดาวสิ่ว เป็นกลุ่มดาวขนาดเล็กในซีกฟ้าด้านใต้ ชื่อนี้ นิโคลา หลุยส์ เดอ ลากาย ตั้งให้ ในคริสต์ศตวรรษที่ 18

11. กลุ่มดาวยีราฟ (Camelopardalis)

กลุ่มดาวยีราฟ (Camelopardalis)

กลุ่มดาวยีราฟ เป็นกลุ่มดาวขนาดใหญ่อยู่ตรงซีกฟ้าด้านเหนือ แต่มักเห็นไม่เด่นชัดเพราะดาวฤกษ์ในกลุ่มนั้นมีความสว่างน้อย

12. กลุ่มดาวปู หรือกลุ่มดาวราศีกรกฎ (Cancer)

กลุ่มดาวปู หรือกลุ่มดาวราศีกรกฎ (Cancer)

กลุ่มดาวปู (กลุ่มดาวราศีกรกฎ) เป็นกลุ่มดาวหนึ่งในจักรราศี มีขนาดเล็กและไม่ค่อยสว่าง ตําแหน่งกลุ่มดาวนี้อยู่ระหว่างกลุ่มดาวคนคู่ทางทิศตะวันตก และกลุ่มดาวสิงโตทางทิศตะวันออก มีกลุ่มดาวแมวป่าอยู่ด้านเหนือ และกลุ่มดาวสุนัขเล็กกับกลุ่มดาวงไฮดราอยู่ด้านใต้

13. กลุ่มดาวสุนัขล่าเนื้อ (Canes Venatici)

กลุ่มดาวสุนัขล่าเนื้อ (Canes Venatici)

กลุ่มดาวสุนัขล่าเนื้อ เป็นกลุ่มดาวขนาดเล็กอยู่ในซีกฟ้าด้านเหนือ เป็นดาวที่นําชื่อ คาร่า และ แอสเทอเรียน สุนัขล่าสัตว์มาตั้ง เพื่อให้เชื่อมโยงกับกลุ่มดาวคนเลี้ยงสัตว์ ชื่อนี้ โยฮันเนส เฮเวลีอัส เป็นผู้ตั้งในคริสต์ศตวรรษที่ 17

14. กลุ่มดาวสุนัขใหญ่ (Canis Major)

กลุ่มดาวสุนัขใหญ่ (Canis Major)

กลุ่มดาวสุนัขใหญ่ เป็นกลุ่มดาวรุ่นแรกในจํานวนกลุ่มดาว 48 กลุ่มของทอเลมี ตํานานกรีกกํากับว่ากลุ่มดาวนี้คือสุนัขของนายพรานโอไรออน ดาวที่สว่างที่สุดคือ ดาวซิริอัส 

15. กลุ่มดาวสุนัขเล็ก (Canis Minor)

กลุ่มดาวสุนัขเล็ก (Canis Minor)

กลุ่มดาวสุนัขเล็ก เป็นกลุ่มดาวรุ่นแรกอยู่ในรายการกลุ่มดาว 48 กลุ่มของทอเลมี เชื่อกันว่าเป็นตัวแทนสุนัขอีกตัวหนึ่งของนายพรานโอไรออนด้วย กลุ่มดาวนี้มีดาวโพรซิออนเป็น ดาวที่สว่างเป็นอันดับ 8 ในท้องฟ้ากลางคืน

16. กลุ่มดาวแพะทะเล หรือกลุ่มดาวราศีมังกร (Capricornus)

กลุ่มดาวแพะทะเล หรือกลุ่มดาวราศีมังกร (Capricornus)

กลุ่มดาวแพะทะเล (กลุ่มดาวราศีมังกร) เป็นกลุ่มดาวหนึ่งในจักรราศี อยู่ในพื้นที่ที่เรียกว่า ทะเลท้องฟ้า ล้อมรอบด้วยกลุ่มดาวนกอินทรี กลุ่มดาวคนยิงธนู กลุ่มดาวกล้องจุลทรรศน์ กลุ่มดาวปลาใต้ และกลุ่มดาวคนแบกหม้อน้ำ

17. กลุ่มดาวกระดูกงูเรือ (Carina)

กลุ่มดาวกระดูกงูเรือ (Carina)

กลุ่มดาวกระดูกงูเรือ เป็นกลุ่มดาวในซีกฟ้าด้านใต้ เดิมเคยเป็นส่วนหนึ่งของกลุ่มดาวเรืออาร์โก (กลุ่มดาวเรืออาร์โกเป็นกลุ่มดาวใหญ่มาก ต่อมานักดาราศาสตร์แยกออกเป็นสี่กลุ่มคือ กลุ่มดาวกระดูกงูเรือ กลุ่มดาวท้ายเรือ กลุ่มดาวเข็มทิศ และกลุ่มดาวใบเรือ) ดาวเด่นที่สดสว่างเป็นอันดับ 2 ในท้องฟ้ายามค่ำคืน คือ ดาวคาโนปัส นักดาราศาสตร์โบราณโยงกลุ่มดาวนี้เข้ากับตํานานกรีกเรื่องอาร์โก

18. กลุ่มดาวเซนทอรัส หรือกลุ่มดาวคนครึ่งม้า (Centaurus)

กลุ่มดาวเซนทอรัส หรือกลุ่มดาวคนครึ่งม้า (Centaurus)

กลุ่มดาวเซนทอรัส (กลุ่มดาวคนครึ่งม้า) เป็นกลุ่มดาวในซีกฟ้าด้านใต้ กลุ่มดาวนี้เป็นกลุ่มดาวที่ขนาดใหญ่ที่สุดกลุ่มหนึ่งในท้องฟ้า อยู่ในกลุ่มดาว 88 กลุ่ม และเป็นหนึ่งในกลุ่มดาว 48 กลุ่มของทอเลมี

19. กลุ่มดาวแคสซิโอเปีย หรือกลุ่มดาวค้างคาว (Cassiopeia)

กลุ่มดาวแคสซิโอเปีย หรือกลุ่มดาวค้างคาว (Cassiopeia)

กลุ่มดาวแคสซิโอเปีย (กลุ่มดาวค้างคาว) เป็นกลุ่มดาวในซีกฟ้าด้านเหนือ มองเห็นได้ตลอดปีสําหรับคนที่อยู่ยังซีกโลกด้านเหนือ แต่เข้าทํานองกลับกันว่าคนที่อยู่ยังซีกโลกใต้ต่ำลงไปมากๆจะมองเห็นลําบาก นักดาราศาสตร์โบราณโยงกลุ่มดาวนี้เข้ากับตํานานกรีก กลุ่มเรื่องเดียวกับกลุ่มดาวเพอร์ซิอัส กลุ่มดาวแคสสิโอเปีย กลุ่มดาวอันโดรเมดา กลุ่มดาวชีฟิอัส และ กลุ่มดาวซีตัส

20. กลุ่มดาวซีฟิอัส (Cepheus)

กลุ่มดาวซีฟิอัส (Cepheus)

กลุ่มดาวซีฟิอัส เป็นกลุ่มดาวในซีกฟ้าเหนือ อยู่ในกลุ่มดาว 88 กลุ่ม และเป็นหนึ่งในกลุ่มดาว 48 กลุ่มของทอเลมี นักดาราศาสตร์โบราณโยงกลุ่มดาวนี้เข้ากับตํานานกรีกแทนราชาซีฟิอัสในเรื่องวีรบุรุษเพอร์ซิอัส (กลุ่มเรื่องเดียวกับกลุ่มดาวเพอร์ซิอัส กลุ่มดาวแคสสิโอเปีย กลุ่มดาวอันโดรเมดา กลุ่มดาวซีฟิอัส และกลุ่มดาวซีตัส)

21. กลุ่มดาวซีตัส หรือกลุ่มดาววาฬ (Cetus)

กลุ่มดาวซีตัส หรือกลุ่มดาววาฬ (Cetus)

กลุ่มดาวซีตัส (กลุ่มดาววาฬ) เป็นกลุ่มดาวในซีกฟ้าใต้ อยู่ในกลุ่มดาว 88 กลุ่ม และเป็นหนึ่งในกลุ่มดาว 48 กลุ่มของทอเลมี นักดาราศาสตร์โบราณโยงกลุ่มดาวนี้เข้ากับตํานานกรีกในเรื่อง อันโดรเมดา (กลุ่มดาวซีตัสเป็นตัวแทนวาฬหรือสัตว์ทะเลร้าย อยู่ในบริเวณที่เรียกกันว่าทะเลท้องฟ้า อันทําให้กลุ่มดาวในแถบนี้หลายกลุ่มใช้ชื่อเกี่ยวข้องกับน้ำ เช่น กลุ่มดาวคนแบกหม้อน้ำ กลุ่มดาวปลา และกลุ่มดาวแม่น้ำ)

22. กลุ่มดาวกิ้งก่าคามีเลียน (Chamaeleon)

กลุ่มดาวกิ้งก่าคามีเลียน (Chamaeleon)

กลุ่มดาวกิ้งก่าคามีเลียน เป็นกลุ่มดาวขนาดเล็กในซีกฟ้าด้านใต้

23. กลุ่มดาววงเวียน (Circinus)

กลุ่มดาววงเวียน (Circinus)

กลุ่มดาววงเวียน เป็นกลุ่มดาวขนาดเล็กกลุ่มหนึ่งในซีกฟ้าด้านใต้

24. กลุ่มดาวนกเขา (Columba)

 กลุ่มดาวนกเขา (Columba)

กลุ่มดาวนกเขา เป็นกลุ่มดาวขนาดเล็ก อยู่ทางใต้ของกลุ่มดาวสุนัขใหญ่และกลุ่มดาวกระต่ายป่า ครั้งหนึ่งเคยเป็นส่วนหนึ่งของกลุ่มดาวสุนัขใหญ่ แต่ ออกัสติน โรเยอร์ จัดแยกออกมาเป็นกลุ่มดาวใหม่ เมื่อ ค.ศ. 1679

25. กลุ่มดาวผมเบเรนิซ (Coma Berenices)

กลุ่มดาวผมเบเรนิซ (Coma Berenices)

กลุ่มดาวผมเบเรนิซ อยู่ใกล้กลุ่มดาวสิงโต แต่ก่อนนี้เคยนับว่าเป็นส่วนหางของสิงโต

26. กลุ่มดาวมงกุฎใต้ (Corona Australis)

กลุ่มดาวมงกุฎใต้ (Corona Australis)

กลุ่มดาวมงกุฎใต้ อยู่ในกลุ่มดาว 88 กลุ่ม และเป็นหนึ่งในกลุ่มดาว 48 กลุ่มของทอเลมี

27. กลุ่มดาวมงกุฎเหนือ (Corona Borealis)

กลุ่มดาวมงกุฎเหนือ (Corona Borealis)

กลุ่มดาวมงกุฎเหนือ เป็นกลุ่มดาวขนาดเล็กในซีกฟ้าเหนือ เรียงกันเป็นรูปครึ่งวงกลม อยู่ในกลุ่มดาว 88 กลุ่ม และเป็นหนึ่งในกลุ่มดาว 48 กลุ่มของทอเลมี เดิมใช้ชื่อ Corona แปลว่ามงกุฏในภาษาละติน ต่อมาเติมคําว่า Borealis (เหนือ) เพื่อให้ตรงข้ามกับกลุ่มดาวมงกุฎใต้ที่อยู่ในซีกฟ้าด้านใต้

28. กลุ่มดาวนกกา (Corvus)

กลุ่มดาวนกกา (Corvus)

กลุ่มดาวนกกา เป็นกลุ่มดาวขนาดเล็กในซีกฟ้าด้านใต้ อยู่ในกลุ่มดาว 88 กลุ่ม และเป็นหนึ่งในกลุ่มดาว 48 กลุ่มของทอเลมี ในกลุ่มดาวนี้ยังมีชื่อ ดาวโคโรนิส เป็นชื่อสนมของอพอลโลและแม่ของเอสคลีเพียสอยู่ด้วย 

29. กลุ่มดาวถ้วย (Crater)

กลุ่มดาวถ้วย (Crater)

กลุ่มดาวถ้วย เป็นกลุ่มดาวขนาดเล็กในซีกฟ้าด้านใต้ อยู่ในกลุ่มดาว 88 กลุ่มและเป็นหนึ่งในกลุ่มดาว 48 กลุ่มของทอเลมี เกี่ยวข้องกับตํานานกรีกตรงที่กล่าวกันว่ากลุ่มดาวนี้ แทนถ้วยของเทพอพอลโล 

30. กลุ่มดาวกางเขนใต้ (Crux)

กลุ่มดาวกางเขนใต้ (Crux)

กลุ่มดาวกางเขนใต้ เป็นกลุ่มดาวในซีกฟ้าด้านใต้ในซีกโลกใต้ มองเห็นตลอดปี ล้อมรอบด้วยกลุ่มดาวคนครึ่งม้าและกลุ่มดาวแมลงวัน (คลิก ที่นี่ เพื่ออ่านต่อ)

สนับสนุนโดยยูฟ่าเบท ufabet